Öncelikle evde kalınan bu süreçte anne ve babanın çocuklarla ilgili sorumlulukları eşit paylaşmaları çok önemli hale geliyor. Herkes evde, ev içi işler daha da artmış durumda, bu yük eşit paylaşılmadığında anne ve baba arasında çocukları da olumsuz etkileyecek başka sorunların ortaya çıkması kaçınılmaz. Çocuklarla ilgilenmek, onların bakım ve beslenmesini sağlamak, ödevlerini takip etmek dâhil tüm ev işleri cinsiyet rolleri nedeni ile sadece annelerin üstüne kalırsa bu öncelikle kadınların kaldıramayacağı bir yükün altında ezilmelerine neden olur. Babalar çocukların bakımı beslenmesi, ödevleri gibi konular dâhil tüm ev işlerinde yükü paylaşırlarsa tüm aile bireyleri olumlu etkilenir.

Tüm ev işlerinin cinsiyet rolleri nedeni ile sadece annelerin üstüne kalması kadınların kaldıramayacağı bir yükün altında ezilmelerine yol açar.

Çocuğun gelişiminde ve iyilik halinde çocuğa sunulan ortamlar, gösterilen davranışlar kadar ev ortamının, evdeki diğer bireylerin birbirleri ile olan ilişkileri de son derece önemlidir. Yükün eşit paylaşılmaması başka gerginlikleri, çatışmaları da beraberinde getireceği için bu ortam çocukları da olumsuz etkileyecektir. Diğer yandan tek kişi bütün ev işlerini ve çocuklarla ilgili tüm sorumlulukları üstlendiğimde çocuklara ayırabileceği zaman kısılabileceği gibi bu zamanın verimliliği de azalacaktır. Çamaşırları asmak, sofrayı toplamak, ütü yapmak, yerleri süpürmek, toz almak, camları silmek, çamaşırları toplamak gibi işleri baba ile paylaşmak daha demokratik ve adil bir aile ortamına çok önemli katkı sağlayacaktır.

Öncelikle elbette sadece karantina günlerinde değil, her zaman çocuğun bakımında ve gelişiminde baba olarak kendimizi sorumlu görmek, rolümüzün ve önemimizin farkında olmak çok önemli. Çocuğunuzla kurduğunuz karşılıklı ve yakın ilişki her şeyin temelini oluşturur. Hele de böyle dönemlerde çocuğunuzla kurduğunuz ilişki ve ona yakın olduğunuzu hissettirmek onun kendini güvende hissetmesi için çok daha önemli hale geliyor.

Sadece karantina günlerinde değil, her zaman çocuğun bakımında ve gelişiminde baba olarak kendimizi sorumlu görmeliyiz.

Çocuklarla birlikte olmanın en etkili yollarından biri birlikte bir şeyler yapmaktır. Peki, çocuklarla karşılıklı ve yakın bir ilişkiyi geliştirmek, evde sıkılmalarını önlemek, öğrenmelerini desteklemek ve farklı gelişim alanlarını desteklemek için ebeveynler olarak neler yapabiliriz? Size fikir vermesi açısından burada birkaç örnek verelim.

Ailece birlikte ve/veya ikili sohbetler edebilirsiniz,
• Birlikte kitap okuyabilirsiniz,
• Masallar ve hikâyeler anlatabilirsiniz,
• Birlikte ev işleri yapabilirsiniz,
• Onun gelişim düzeyine uygun el becerilerini geliştirecek aktiviteleri birlikte yapabilirsiniz veya onun yapması için ortam sağlayabilirsiniz (tahta boyamak, maket yapmak, kâğıt katlamak, hamurdan şekiller yapmak, örgü örmek, dokuma yapmak, dikiş dikmek gibi)
• Birlikte kutu oyunları oynayabilirsiniz.
• Birlikte yemek pişirebilir, kurabiye denemeleri yapabilirsiniz
• Farklı kutu oyunları oynayabilirsiniz,
• Tüm aile birlikte uygun filmler izleyip üzerine konuşabilirsiniz, film seçiminde ortak karar vermeniz önemli.
• Onların öğrenmeleri ve bilimsel meraklarını teşvik için birlikte çeşitli deneyler yapabilirsiniz. Basit bir internet araştırmasıyla birlikte yapabileceğiniz birçok deney olduğunu göreceksiniz,
• Birlikte dans edebilirsiniz, kültürünüze ait halk danslarını, halk oyunlarını öğretebilirsiniz,
• Atık malzemelerden yeni tasarımlar yapabilirsiniz,
• Onların da merak ettikleri konuları (karetta kaplumbağaları nasıl ürerler, televizyon nasıl çalışır, insanlar ay ne zaman gitti vb. gibi) birlikte araştırabilirsiniz,

Elbette siz bunları evdeki imkânlar, aklına gelen farklı fikirler, çocuğunuzun ilgisi ve gelişim düzeyine göre çeşitlendirebilirsiniz. Bütün bunları birlikte yapmak hem çocuğunuzla ilişkinizi güçlendirecek, çocuğunuzla güzel vakit geçirmenizi sağlayacak hem de çocuğunuzun farklı becerilerinin gelişmesini destekleyecektir. Zaman zaman birçok şeyi birlikte yapabileceğiniz gibi onların kendi başlarına veya birbirleri ile oyunlar oynamaları, etkinlikler yapabilmeleri için ortam sağlayabilirsiniz. Böylelikle kendi başlarına da güzel ve verimli zaman geçirmelerini de sağlamış olursunuz.

Baba olarak çocuğun yıkanması, beslenmesi, kıyafetlerinin temizlenmesi vb. gibi çocuğun bakımı ile ilgili konularda sorumluluk alabilirsiniz. Çocukların bakıma ihtiyaç duydukları konular içinde bulundukları gelişim evresine bağlı olarak değişecektir. Ancak baba olarak çocuğunuz içinde bulunduğu gelişim düzeyine bağlı olarak ihtiyaç duyduğu bakım desteğinin sağlanmasında sizin de sorumluluk almanız çok önemli. Babanın bakıma katılması her şeyden önce çocukla baba arasındaki bağın ve yakınlığın gelişmesini sağlar, aralarındaki etkileşim kanlarını çeşitlendirir. Babanın bakım katılması aynı zamanda da ev içi işlerde eş ile yükün paylaşılmasını sağlar.

ÇOCUKLARINIZ SİZİ ÖRNEK ALIYOR

Her zaman olduğu gibi karantinaya bağlı olarak hep birlikte evde olduğumuz zamanlarda da çocukların nasıl zaman geçirdikleri çocukların çevrelerindeki yetişkinlere bağlı. Eğer çocuklar sürekli tablet, telefon, bilgisayar, TV gibi aletlerin başında tüm zamanlarını geçiriyorlarsa bu sadece çocukların seçimleri ile ilgili değil. Bu yetişkinlerin onlarla zaman geçirip geçirmemeleriyle, onlara farklı oyun ve etkinlikler için ortamı sağlayıp sağlamamalarıyla ilgili. Çocuklar çok uzun süre evde kaldıkları için uzun saatler ekran başında zaman geçirme olasılıkları artabilir. Ancak bunu önlemeye çalışırken etkili yol sadece onlara ekranı kapat demek değildir. “Kapat ekranı” demekten daha etkili olan onunla birlikte oyun oynamak, onu farklı bir etkinliğe yönlendirmektir.

Çocuklar sürekli tablet, telefon, bilgisayar, TV gibi aletlerin başında tüm zamanlarını geçiriyorlarsa bu sadece çocukların seçimleri ile ilgili değil.

Yetişkinler uzun zamanlarını TV, telefon ve tablette geçiriyorlarsa, çocuklarında bu aletlere bağımlık geliştirme olasılığı artabilir. Sizin evde zamanınızı nasıl geçirdiğiniz çocuğunuz için örnek olacaktır. Evde birlikte geçireceğiniz bu zaman diliminde çocuklarınızın hangi davranışlarınızı örnek almasını istiyorsanız öyle davranmaya özen gösterebilirsiniz.

AÇIK İLETİŞİM, DEMOKRATİK İLİŞKİ

Alınan tedbirler nedeni ile dışarı çıkamıyoruz ve bütün aile bir aradayız. Haliyle bir evin içinde uzun süre kapalı kalmak zaman zaman aile bireyleri arasında gerginliklere, çatışmalara neden olabilir. Bu çatışmaların, fikri ayrılıkların olması kaçınılmazdır. Sorun olan çatışmalar ve fikri ayrılıklar değildir. Sorun olan bu gibi durumlarda nasıl davrandığımızdır. Bu gibi durumlarda sakin kalmaya özen gösterebilir, uygun bir dille istek, ihtiyaç ve/veya rahatsızlığınız ifade edebilirsiniz. Unutmayın! Çocuklar sadece kendilerine yönelik davranışlardan değil çevresindeki yetişkinlerin birbirine olan davranışlarından da son derece etkilenirler. Evde bulunduğunuz sürece eşinizle karşılıklı, açık iletişime dayanan demokratik bir ilişki kurmaya özen gösterebilirsiniz.

Çatışma ve fikir ayrılığı sorun değil. Sorun olan bu gibi durumlarda nasıl davrandığımız.

Sizin ilişkinizin en yakın tanıkları çocuklarınızdır ve bu tanıklığın onlar üzerinde çok önemli bir etkisi olabilir. Zaman zaman çocukların bağırmaları, aşırı hareketlilikleri, birbirleri ile olan kavgaları sizi zorlayabilir. Çocukları uygun bir dille ikaz etmeye, onlara olumsuz sıfatlar kullanmak yerine doğrudan rahatsız olduğunuz davranışları ifade etmeye çalışın. Böylece çocuk hem neden rahatsız olduğunuzu anlayacak hem de ilişkiniz zedelenmeyecektir.

Hem ev içindeki yetişkinlerle hem de çocuklarla yaşadığınız zorlayıcı durumlarda karşı tarafın sizi rahatsız eden davranışını ve size olan etkisini uygun bir dille ifade etmeye çalışabilirsiniz. “TV’nin sesini çok açtığında, ben okuduğumu anlayamıyorum”,“Yediğin fıstıkların kabuklarını halının üzerine döküp sonra da bırakıp gittiğinde ben toplamak zorunda kalıyorum” şeklinde ifade ederseniz, hem hangi davranışın sizi rahatsız ettiğini hem de size olan etkisi karşı taraftan rahatça anlaşılacaktır. Böyle ifade ettiğimizde öncelikle karşı taraf da hangi davranışı değiştirmesi gerektiğini daha kolay anlayacaktır.

Öfkelendiğinizde olumsuz sıfatlar kullanmak yerine, doğrudan rahatsız olduğunuz davranışları ifade etmeye çalışın.

ÇOCUĞUNUZLA ZAMANI PLANLAYIN

Alınan tedbirler nedeni ile çocuklar artık okula gidemiyor. Online sistemler ve TV yoluyla eğitim öğretim yılı devam ettiriliyor. Bu çocuklar için yeni bir durum, buna uyum sağlamaları ve bu sistemler içinde geçirdikleri zamanın verimli olabilmesi için rehberliğinize, desteğinize ihtiyaç duyabilirler. Öncelikli olarak okulda devam eden zaman düzeni artık yok. Bu nedenle şimdiki durumda çocuğun belirli bir düzen kazanması için onunla birlikte bir zaman planı yapabilirsiniz.

Çocuğun bu yeni durumda verimli bir şekilde ders çalışma alışkanlığını kazanması veya sürdürmesinde gündelik düzenlerin oluşması etkili olacaktır. Bu düzenin oluşması için çocukla birlikte zaman planı yapabilir ve bu zaman planı oturana kadar takip edebilirsiniz. Örneğin, kitap okuyacakları, matematik çalışacakları, TV’den sosyal bilgiler dinleyecekleri, yemek yiyecekleri, fiziksel aktiviteler yapacakları, oyun oynayacakları gibi zamanları birlikte belirleyin. Bir düzen oluşana kadar siz takip edebilirsiniz. Elbette kendi planını kendi takip etmesi, kendi zamanını kendi planlaması en tercih edilen durumdur. Bunun olabilmesi için de giderek sizin geri çekilmeniz, sadece takip etmeniz onun kendi kontrolünü kazanması için önemli olacaktır.

Çocukla zaman planı yaparken planının uygulanabilecek, çocuğun ihtiyaçlarını dikkate alan ve gerçekçi olması da önemlidir. Ders aralarında mola vermelerine, oyun oynamalarına, sizinle zaman geçirmelerine, birbirleri ile zaman geçirmelerine, yalnız kalmalarına fırsat verin çünkü üst üste uzun saatler çalışmak çocuğu yoracağı gibi derslerden de bıktırabilir.

Çocuğunuz, okulun yönlendirdiği çevrimiçi kanallardan ders çalışmaya uygum sağlamakta zorlanabilir. Buralardaki yönergeleri, açıklamaları birlikte inceleyebilir, sistemleri birlikte takip edebilirsiniz, öğrenme kaynaklarını çeşitlendirebilirsiniz. En önemlisi, baba olarak alınan tedbirler nedeni ile oluşan bu yeni durumda da çocuğunuzun eğitim ve öğrenimini takip etmeniz, ona destek olmanızdır.

SINIRLARINIZI BELİRLEYİN

Covid-19’a bağlı süreç uzuyor ve bazılarımız evden çalışmak ya da bazı işler takip etmek durumunda kalıyoruz. Eğer bu süreç nedeni ile evden çalışıyorsanız çocuklara bu durumu uygun bir dille açıklamanız ve çalışma alanınızı, zamanlarınızı, sınırları çocuklara bildirmeniz gerekir.

Artık sürekli ev içindesiniz ve planladığınız çalışma saatlerinde size yakın olmak isteyebilirler. İlgi göstermediğinizde de kendilerini dışlanmış hissedebilirler. Evde olduğunuz halde bu kadar uzak kalmanızı farklı yorumlayabilirler. Bunu başta uygun bir dille açıklamak, sınırları belirlemek belirsizliği azaltacaktır. Bunun yanı sıra evden çalışırken ihtiyaç duyduğunuz alanı ve sınırlarınızı uygun bir dille çocuğa ifade etmiş olsanız da bu yeterli yeterli gelmeyebilir.

Çocuğun da ihtiyaçlarını dikkate almalısınız, zamanınız ve sınırlarınızı buna göre planlayabilirsiniz. Gün içine aralar koyarak onlarla küçük şeyler yapabilirsiniz. Düzenli işe gidip geldiğiniz zamanlarda evde ne zaman olacağınız belliydi. Evden çalışmak nedeniyle bitiş başlangıç zamanlarınız çok ciddi şekilde kayabilir. Bu da çocuklara ayıracağınız zamanı olumsuz etkileyebilir, çocuklara ayıracağınız zamanı korumaya özen gösterebilirsiniz. Evden çalışırken, çalışmayı tüm güne yaymak yerine belirli bir saate bitirmek ve bunu çocuğun bunu bilmesi çocuk açısından çok önemli olabilir. Böylelikle çocuk hangi saatten sonra sizinle olabilecek, sizden bir şey isteyebilecek bunu bilir.

Elbet karantina bitecek ancak çocuklarınızla nasıl zaman geçirdiğiniz onların hatıralarında her zaman kalacak.

İster alınan tedbirler nedeni ile evde kaldığımız şu günlerde isterse her şeyin eski haline döndüğü normal zamanlarda olsun değişmeyen en temel kural çocuklar anne ve babaları başta olmak üzere yakın çevrelerinin onlara verdiği destekle gelişir. Bu nedenle de şu günlerde baba olarak çocuklarınızla yakın ilişki kurmanız, onlarla birlikte zaman geçirmeniz, onların bakımı ile ilgili sorumlulukları üstlenmeniz, birlikte farklı etkinlikler yapmanız, onların öğrenmelerine ve gelişmelerine farklı ortam ve deneyimler sağlamaya çalışmanıza hem çocuklara hem size hem de ilişkinize çok iyi gelecektir.

Elbet bu süreç bitecektir ancak bu süreçte çocuklarınızla nasıl zaman geçirdiğiniz onların hatıralarında her zaman kalacak. Onların hatıralarında nasıl kalmak istiyorsanız bu zamanı da öyle değerlendirin.

Karantina Günlerinde Baba Olmak yazısı ilk önce Borusan Turuncu üzerinde ortaya çıktı.

GÜVENDE HİSSETMEK

Ebeveynler olarak bence en öncelikli konumuz; çocuklarımızı korku ve endişe duygusundan uzaklaştırmak, kendilerini güvende hissetmelerini sağlamak olmalı. Bu süreçte biz korkuya kapılıyorsak, endişeliysek, her okuduğumuz haberi evde paylaşıyorsak, panik havası yaratıyorsak çocuğumuzun kendini güvende hissetmesi zorlaşacaktır. Çocuklarımızın haberlere maruz kalmaması önemli; bu hastalığın ölümcül olabileceğini ve hızla yayılabildiğini duymak bize iyi gelmediği kadar onlar için de kaygı verici olacaktır.

Bu süreçte çocuklarımıza yaşlarına uygun bir biçimde korona virüsünü anlatmak, nelere dikkat etmesi gerektiğini, nedenleriyle açıklamak önemli. 5 yaşındaki kızım için yaşına uygun aktarımları araştırırken bulduğum eğlenceli sunumları sizlerle buradan paylaşıyorum. Bu süreçte birlikte evde bol bol vakit geçireceğimizi, bazen çok oynayacağımızı, bazen de benim işim olduğunda ona aktiviteler yaratacağımı ve kendisinin çalışacağını, ama bir arada sağlıklı ve güvende olduğumuzu ilk hafta her fırsatta paylaştım. Bu süreci evde birlikte kamp yapmak gibi düşünebileceğini söylemem ona eğlenceli geldi ve duygularını ifade etme fırsatı yarattı. Kaygıdan ziyade okulu, büyükanne ve büyükbabasını özlediğini, sürekli evde kalmaktan sıkıldığını, daha yeni aldığımız ve deneme fırsatı bulamadığı Elsa desenli tekerlekli patenlerine binmeyi istediğini öğrenmiş oldum. Evin içinde patenle kaymak da çok eğlenceli oluyor, tavsiye ederiz.

Bu dönemde yaptığı iş nedeniyle evden çalışamayan anne babaların da olduğunu biliyorum. Bu noktada çocuklarımıza evden çıktığımızda, evimiz gibi güvenli, sıklıkla temizlenen bir ofise gittiğimizi, maske, eldiven, dezenfektan/kolonya gibi işimizi yaparken kullanacağımız malzemelerin hazır olduğunu, kimseyle tokalaşmadığımızı, mesafeyi koruduğumuzu, ellerimizi sıklıkla yıkadığımızı, orada başka anne babaların da olduğunu, onların da çocuklarının evde oyun oynarak ebeveynlerini beklediğini, işimiz biter bitmez eve geri döndüğümüzü söylemek çocuklarımıza güven verecektir.

Diğer bir konu da bizim kendimizi iyi hissetmemiz olacaktır. Çocuklarımızın bizleri sürekli gözlemlediklerini düşündüğümüzde, medyaya ve koronayla ilgili mesaj içeriklerine çok fazla maruz kalmamak, sağlığımıza dikkat etmek, her koşulda (evde, işte, arabada, alışverişte vb.) hijyen kurallarına uymak bize de kendimizi güvende hissettirecektir ve onlara da iyi gelecektir.

KALİTELİ VAKİT GEÇİRME VE POZİTİF DÜŞÜNME ZAMANI!

Hepimiz yoğun bir çalışma temposu içerisindeyiz. Zaman zaman iş-özel hayat dengesinin bozulduğunu ifade ettiğimiz dönemler oluyor ve ailemize, çocuklarımıza zaman ayırmakta zorlanabiliyoruz. Bu açıdan değerlendirirsek bu dönem birlikte eğlenmek, kaliteli vakit geçirmek için güzel bir fırsat. Bu dönemin de kendi içinde zorlukları tabii ki var, bir yandan işlerinizi yürütmeye çalışırken, üç öğün yemek hazırlama, bulaşık makinesinin ne kadar hızlı dolup boşaldığına şahitlik etme, temizlik işlerinin sıklığının artması, çamaşırların hızla birikmesi, takip eden adımda ütülerin boyunuza doğru yükselmesi, online eğitim sistemine geçiş ve henüz okuma yazması olmayan çocuğunuz varsa yönergeleri okumanız gerekmesi ya da konsantrasyonunu sağlamak için ekstra sabır ve çaba göstermeniz gerekmesi gibi. Bu liste her ev özelinde değişebilecektir ama değişmemesi gereken en önemli konu, tam da hayatımızın bir anda nasıl kontrolümüzden çıktığını ve her an değişebileceğini yaşıyorken en sevdiklerimize gereken sevgiyi, ilgiyi, sabrı gösterme zamanı olduğunu unutmamak, pozitif kalabilmek. Bu dönemi ailece hayatımızın en eğlenceli, keyifli anılarını biriktirdiği dönem haline dönüştürebiliriz.

ENERJİMİZ HİÇ BİTMESİN, YÜZÜMÜZ HEP GÜLSÜN

İç sesiniz tam da bu satırları okurken “teoride güzel de pratikte her zaman kolay olmuyor Ece” diyebilir. Gelin pratikte neler yapabileceğimize hep beraber bir göz atalım.

1.Sanal ortamlardan çıkıp telefonları, laptopları bırakıp gerçek hayata dönebiliriz, her akşam yemeğini aynı saatte birlikte yiyebilir, televizyonu / telefonları kapatıp sadece ailemize odaklanabilir, sohbet etme fırsatı bulabiliriz. Bu saati netleştirmek bize de işten ayrılmamız gerektiği mesajını verecek, kendimizi dinlenme moduna alabileceğiz.

2.Gün içinde sürekli bir şeyler yemek istiyoruz; yemekleri sağlıklımalzemelerle yapmak, atıştırmalık kurabiye, kekleri çocuklarımızla birlikteyapmak onlar için de keyifli olacaktır.

3.Böyle zamanlarda iyi günlerimizi hatırlamak enerji veriyor, eski albümlerebakmak, anıları canlandırmak, geleceğe dair hayaller kurmak herkese iyi gelecektir.Özellikle 2-5 yaş grubundaki çocuklara bebeklik anılarını dinlemek çok keyifligeliyor, fotoğraflara, sakladığınız bebeklik eşyaları varsa beraber bakmakgüzel olacaktır. Aile üyelerinin fotoğraflarıyla aile ağacıhazırlayabilirsiniz. Kızım Arya ile hayalimiz, her gün onlarca kez elimiziyıkadığımız bu dönem bittikten sonra kirlenme partisi vermek oldu. Titiz annemodumdan bu hayal için çıkmaya söz verdim.

4.Yaz tatili planınızı ailece gözden geçirmek, henüz yapmadıysanız planlamakbu dönemde hiç olmadığı kadar güzel gelebilir. 

5.Cinsiyet gözlüğümüzü takarak evdeki işlere bakabilir, erkek-kadın işidemeden, cinsiyet rollerine yönelik çocuğunuzdaki algıları doğruşekillendirebilirsiniz. Erkeklerin de yemek, temizlik, bulaşık, ütü işleriniyapabileceğini, kadınların da evdeki tamiratları halletmekte çok da iyiolabileceğini deneyimletebilirsiniz.

6.Çocuklarımıza sorumluluk vermek ve evdeki işleri paylaşmak için de güzelbir dönem. Masa kurma-kaldırma, odasını toplama, yemek yapmaya/çamaşırları asmayayardım etme, evdeki çiçekleri sulama vb. yapabileceği sorumluluklarverebilirsiniz. Size destek olduğu için içten bir teşekkür ve kocaman birsarılma eminim onlara da iyi gelecektir.

7.Patlaşmış mısır, rahat koltuklar, kapanmış ışıklar eşliğinde ailece birçizgi film izleyebilirsiniz. (Şu linkten film önerilerine bakabilirsiniz.)

8.Ailece oynayabileceğiniz kutu oyunları keyifli anlar için en güzelseçeneklerden biri olacaktır. Hafıza oyunları, tangram, tombala, jenga, domino,yapboz vb. seçenekler her yaş için uygun olabilir.

9.Çocuğunuzun sevdiği bir şarkıyı açıp birlikte söylemek ve dans etmekenerjinizi yükseltecek, hareketsiz geçen günlerinize hareket katacaktır.

10.Çocukların aktif katılımını sağlayacak aktivitelerle desteklenmişinstagramdaki çocuk konserlerini takip edebilirsiniz. (Önerim; @onurerol.kidsclub)

11.Benim küçüklüğümde Macera Tüneli isimli kitaplar vardı, sayfanın sonundayapacağınız tercihe göre kitap farklı sayfalardan devam ederdi. Sürekli başadönüp diğer seçeneceği seçsem hikaye nasıl ilerleyecekti diye düşünerek tümseçeneklere ait hikayeleri okurdum. Siz de kitap okurken belli bir yerde durupçocuğunuzun hikayeyi kendi hayal gücüyle tamamlamasını isteyebilirsiniz.

12.Bu dönemde büyükanne ve büyükbabalarla aynı ortamda değillerse özlem debüyüyecektir. Onlarla görüntülü konuşma yapmak, onların küçüklüğünde oynananoyunları anlatmalarını sağlamak ve evde bu oyunlar için de zaman ayırmak ailebüyükleri de dahil herkese iyi gelecektir.

13.Kendi çocukluğuma döndüğümde elektriklerin sıkça kesildiği dönemde mumışığında parmaklarımızla şekiller yaparak eğlendiğimizi hatırlıyorum. Siz deodanın içindeki ışıkları kapatıp, parmaklarınızla şekiller yapabilir, birkaçşekli arka arkaya yaparak hikaye kurmasını ve anlatmasını isteyebilirsiniz.

14.Evin içinde örtülerle çadır kurabilir, kitap okuma seanslarını buradayapabilirsiniz.

15.Birlikte bir tohum ekebilir ve çocuğunuzun bakımını üstlenmesinisağlayabilirsiniz. Bu fikir bana ilkokulda yaptığımız pamuk arasında fasulyebüyütme deneyini hatırlattı.

16.Belirli bir yaş grubu çocuk için saklambaç sizin enerjiniz bitene kadarbıkmadan oynayabilecekleri bir alternatif olabilir.

17.Hazine Avı oynayabilirsiniz. Kızım henüz okuma bilmediği için eşim evinkrokisini her odada farklı bir sembol/işaret (kalp, yıldız, kare vb.) olacakşekilde çizdi. İpucu kağıtlarını hazırlarken bu sembolleri de kağıda ekleyerekhangi odaya gitmesi gerektiğini yönlendirmiş oldu. İpuçlarını çözerek hazineyeulaşmak Arya için çok keyifli oldu.

18.Yemek yemeyi ve evcilik oynamayı seven çocuklar için evde uygun bir yerepiknik örtüsü serebilir, bir öğününüzü evde piknik yaparak yiyebilirsiniz.Hatta evinizin balkonu müsaitse güneşli bir havada dışarı çıkma isteğini buşekilde değerlendirebilirsiniz.

19.Hareketsiz kaldığımız bu dönemde sabah yogası yaparak güne başlayabilir yada Youtube’da “little sports” videolarıyla günlük spor aktivitelerinize devamedebilirsiniz. Enerjilerini atmaları için güzel bir seçenek olacaktır. Yogaiçin Apple Store’dan Cosmic Kids’i indirebilirsiniz. 2 haftalık deneme süresisunuyor. Çocukları eğlendirerek, hikayelerle oyunlarla yoga yaptırıyor.

20.Enerjilerini harcamaları için evdeki minderler ile atlamayı, zıplamayı,yuvarlanmayı sağlayacak parkurlar yapabilirsiniz.  

21.Resim, hamur oyunları, Lego ve yapbozlar çocukların hayatlarınınhalihazırda bir parçası. Evdeki malzemelerle daha eğlenceli şeyler üretmekisterseniz şu linkte çocuklar için olan bölümde yer alan videolara göz atmanızı tavsiye ederim.

22.Evde oyun hamurlarınız biterse ve almaşansınız olmazsa, 1 su bardağı un, ¼ su bardağı tuz, ¾ su bardağı su, 2 yemekkaşığı limon suyu, 1 yemek kaşığı sıvı yağ ve istediğiniz renklerde gıda boyasıile kendi oyun hamurunuzu hazırlamanız mümkün.

23.Çocuğunuz hamurla oynamayı ve boyamayı seviyorsa ikisini birlikteyapabileceği bir önerim var:1 bardak un, 1 bardak tuz, yarım bardak su ilehamur yapın, istediğiniz şekli vererek 160 derecede fırında yarım saat pişirin.Soğuduktan sonra da boyayın.

24.Boyama yapmayı seven çocuklar için kendi çocukluğumuzdan bir aktivite önerim daha var; patates baskı, ip baskı, yaprak baskı gibi farklı baskı tekniklerini öğreterek birlikte renkli resimler yapabilirsiniz. Makarnaları boyayarak aksesuar olarak dizebilir ya da yapıştırarak resim yapabilirsiniz.

25.Dergilerden kesecekleri fotoğraflarla yeni bir resim kurgusu yaratmasını, kolaj yapmasını isteyebilirsiniz.

26.El işi kağıtlarından evdeki her aile ferdi için maskeler yapabilirler. Akşam tüm aile fertleri bir araya geldiğinde, çocukların kendi kurgularına göre, maskeli balo düzenleyerek hep beraber dans da edebilirsiniz, bir hikayenin kahramanı da olabilirsiniz.

27.Çocukların bu dönemde duygularını, özlemlerini ifade etmeleri için mektup yazmaları, okuma yazma bilmiyorlarsa resim ile aktarmaları onlara iyi gelecektir. Biz okulun kapanmasını takip eden ilk hafta bir mektup aldık. 5 yaşındaki kızıma, 4 yaşındaki sınıf arkadaşından resimlerle dolu bir zarf geldi. Arya’yı çok özlediği için mektup yazmak istemiş, annesi de bize kargo ile göndermiş. Arya’nın kendi adına gelen bu mektubu açıp arkadaşından gelen resmi görmesi hiçbir telefon görüşmesinde yaşamayacağı bir andı.

28.Suyun rahatlatıcı etkisini bu dönemde unutmamak iyi olacaktır. Birçok şeyden mahrum kaldıkları bu dönemde ıslanarak eğlenmelerine izin verebilirsiniz.

Bu dönemin başka bir yansıması da sanal platformlardaki imkanların daha çok farkına varmaya başlamamız oldu. Hiçbiri çocuklarımızın arkadaşlarıyla ya da bizlerle temiz havada, doğada, parklarda geçireceği zaman kadar güzel olmayacaktır ama koşullar düşünüldüğünde farklı deneyimler yaşatması adına deneyebileceğinizi düşünüyorum.

29.Bu haftasonu çocuklarınızı San Diego Hayvanat Bahçesi’nde bir tura götürmeye ne dersiniz?

30.Oyuncak müzesine henüz gitme fırsatı bulamadıysanız çocuğunuzla beraber sanal gezinti yapabilirsiniz.

31.Sakıp Sabancı Müzesini ziyaret ederek sesli kitapları dinleyebilirsiniz.

32.Tema Vakfı önderliğinde tasarlanan “Tasarruf Evde Başlar” temalı oyunu çocuklarınızla birlikte oynamaktan keyif alacağınıza eminim.

33.Müzik ile uğraşmayı seven çocuklar için evdeki müzik aletlerine bir alternatif önerebilirim.

Çocuğunuzun ilgi alanına göre tek başına yapabileceği ya da sizinle beraber vakit geçirmekten hoşlandığı aktiviteleri minik kağıtlara yazıp bir kavanoza koyabilirsiniz. Oyun oynamak istediğinde kavanozdan bir kağıt seçmek, hangi oyunun çıkacağının sürpriz olması da çocuklara eğlenceli gelecektir.

Unutmayalım ki sıkılmak da güzeldir. En yaratıcı fikirler o anlarda çıkar illa ki her çocuk yapacak bir şey mutlaka bulur. O yüzden belki de en etkili aktivite önerisi, çocuğunuza ne oynamak istediğini sorduğunuzda alacağınız cevaptır.

Çocuklarımızla birlikte keyifli vakit geçirmek için siz de bu dönemin tüm olumsuz yanlarını bir kenara park edip, içinizdeki çocuğu serbest bırakın. Sağlıkla, mutlu anılar biriktirerek korona günlerini atlatmamız dileğiyle.

Karantina Altında Çocuklar İçin 33 Ev Aktivitesi yazısı ilk önce Borusan Turuncu üzerinde ortaya çıktı.

Çocukların Dünya ve Borusan için neler yapabileceklerini keşfettik.

Ben de yanıma hayallerimi, merak duyduklarımı ve çocuk şansımı alarak Bursa, Gemlik’e doğru yola koyuldum. Çocukların kendilerini gerçekleştirmelerini sağlamak ve bu amaçla öğrenme süreçlerini yeniden tasarlamak üzere kurulmuş bir sosyal girişim olan Hayal Gücü Merkezi’nin eğitimcileriyle 4 gün süren eğlence, oyun, kahkaha, hayal, soru, fikir, tasarım, üretim içeren bir macera yaşadık.

Bu süreçte bir öğretmen olarak kendi bakış açımla neler yaptığımızı, çocuklardan neler öğrendiğimizi, onların bize nasıl ilham kattığını bu blog yazısında sizinle de paylaşmak istiyorum.

BORO’NUN HİKAYESİ

Hayal Gücü Merkezi eğitimcileri Emre, Uğur Ali ve Serkan ile birlikte Gemlik’teki Borusanlı çalışanların çocuklarına bir Merak ve Keşif Kampı düzenledik. Bu kampı düzenlemekteki amacımız çocuklardan Borusan’ın geleceğini tasarlamalarını istemekti. Aynı zamanda dünyanın sorunlarına ne tür çözümler bulabileceğimize çocuklarla beraber kafa yormaktı.

İlk günaydın çemberinde birçok çocuğun bu kamptan beklentisi eğlence yönündeydi. Kesinlikle kampta çok eğlendiler, biz dört eğitimci de onlar kadar eğlendik. Eğlenmenin yanında çocuklarla bu kampta hayal kurduk, tasarım ve üretim yaptık.

Yolculuğumuza, Hayal Gücü Merkezi’nin Borusan Holding için yazdığı ve çocuklarla beraber geliştirdiği hikayenin ana karakterlerinden biriyle başladık. Borusan Holding kurucusu Asım Kocabıyık tesadüf eseri başka bir yaşam formuyla karşılaşır ve onu çocuk robot haline getirir. Boro isimli bu çocuk robot bir gecede konuşmayı öğrenir.

Daha sonra çocuklar gruplara ayrıldı ve kendi hayallerini de içerisine katarak Boro’nun yolunu çizdiler. Çocukların deyimiyle ve Asım Kocabıyık’a hitap ettikleri şekliyle Kocabıyıklı Adam’ın tasarladığı Boro’nun nereden geldiğini, ne tür hayaller kurduğunu, nasıl amaçlar taşıdığını, ne gibi özel güçleri olduğunu ve hikayenin geçtiği Borçelik fabrikasının nasıl göründüğünü hayal ettiler. Hayallerini birbirileri ile paylaştıklarında ise ortaya inanılmaz özelliklere sahip bir robot çıktı. Çocuklardan gelen önerilerden birisi de Boro’nun cinsiyetsiz olması yönündeydi. Sizce de çocukların bu konuda hassasiyet göstermesi harika değil mi?

Çocuklar hayallerini birleştirdiğinde ortaya süper robot Boro çıktı.

Sıra bu robotun fiziksel görüşüne karar vermeye geldi. Çocuklarla Boro’nun görünüşünü gruplar halinde veya bireysel olarak tasarlama çalışmaları yaptık. Yapılan tasarımları sergiledik. Çocuklar kapalı oylama yöntemiyle Boro karakterini belirledi.

Soru Merak Kütüphanesi uygulaması ile çocuklardan Borusan’ ın gelecekte yapabilecekleri ile ilgili merak ettiklerini ve sorularını aldık. Çocuklar şu tür sorular sordular: Borusan gelecekte Boro gibi robot üretebilecek mi? Uzaya çıkan araçlarda Borusan’ın çelikleri kullanılacak mı? Borusan Dünyadaki kötü olayları yavaşlatabilecek mi? Borusan gelecekte güneş panelli araba yapacak mı? Borusan gelecekte çocuk akademisini gerçekleştirebilecek mi? Borusan gelecekte deniz kirlenmesine çözüm bulabilecek mi?

İnsanların geçmişten bugüne kadar hangi süreçlerden geçtiğini irdeledik. Çocukların insan gelişimi ve nüfus artışı ile ortaya çıkan küresel sorunları fark etmelerine destek olduk. Çocukların ortaya koyduğu küresel sorun başlıkları ile Birleşmiş Milletler’ in belirlediği çözüm geliştirilmesi gereken küresel hedeflerin birbiriyle kesiştiğini fark ettik. Bu durum bizi çok şaşırttı. Yetişkinlerin tespit etmek için yıllarını verdiği, uzun araştırmalardan sonra ortaya konulan sorunların, çocuklar tarafından çok daha kısa sürede sadece gözlem yoluyla dile getirmeleri gerçekten etkileyiciydi.

Çocukların ortaya koyduğu sorunlar ile Birleşmiş Milletler’in belirlediği küresel hedeflerin birbiriyle kesişmesi bizi şaşırttı.

ÇOCUKLARDAN BORUSAN’A GELECEK MASALI

Çocukların belirlediği ve BM’nin küresel kalkınma hedefleri ile örtüşen sorunların çözümü için Borusan’ın gelecekte yapabileceği, çalışabileceği olası hedefleri belirledik. Belirlenen sorunların çözümü için çocuklar Borusan ve Boro’ya çok sayıda öneride bulundu. Her sorun için bir tane çözüm önerisi proje haline getirilmek üzere seçildi. Çocuklarla gruplar halinde bu projeleri hayata geçirmek için çalışmaya başladık. Böylece Boro’nun Hikayesi’nin sonu çocuklar tarafından dört farklı şekilde yeniden yazıldı. Proje tasarımları çeşitli malzemeler kullanarak üç boyutlu olarak oluşturuldu. Projelerin sunum afişleri hazırlandı. Çocuklar 4 ana başlıkta çalıştıkları projeleri en son halleriyle ailelere ve Borusan yetkililerine önceden prova yapmaksızın sundular. Çocuklar neler mi geliştirdi dersiniz?

Boro Çocuk Akademisi Projesi “Nitelikli Eğitim” kalkınma hedefi için seçilen çözüm önerisi oldu. Boro Çocuk Akademisi, okulu sevmeyen ve derslerden sıkılan çocukların eğitimini eğlenceli hale getirmeyi, farklı alanlarda oyun oynayarak ve tasarım yaparak üretebilecekleri bir öğrenme ortamı sunmayı amaçlıyor.

Borusan Deniz Çöpçüleri Projesi “Suda Yaşam” kalkınma hedefi için seçilen çözüm önerisi oldu. Bu ekip, deniz kirliliği ile mücadele etmek ve denizdeki yaşama katkı sunmak amaçlı farklı modellerde üç deniz aracı tasarladı.

Borusan Güneş Enerjisinden Elektrik Üreten ve Dağıtan Sürücüsüz Otomobil Projesi “Erişilebilir ve Temiz Enerji” kalkınma hedefi için seçilen çözüm önerisi oldu. Bu ekip, enerji ihtiyacı duyan, yoksul ve altyapısı yetersiz sokaklara elektrik sağlamak amacıyla akıllı bir otomobil tasarımı yaptı.

Borusan Doğal Afetlere Dayanıklı ve Ekolojik Yapılar Projesi “Sürdürülebilir Şehirler ve Yaşam Alanları” kalkınma hedefi için seçilen çözüm önerisi oldu. Bu ekip , doğal malzemeler kullanarak ekolojiye katkı sunulabilecek, çelik çubuklar sayesinde de doğal afetlerde ayakta kalabilecek binalar tasarladı.

Yüzümde kocaman bir gülümsemeyle geçirdiğim kamp boyunca pek çok çıkarımda bulundum.

Çocuklar gibi bir güç oldukça hayalleri görünür kılmak hiç de zor değil. Ben Borusan’ın çocukların gelecek öngörülerinden ve sorunlara ürettiğini çözüm önerilerinden oldukça etkilendiğini hissettim. Dört gün boyunca yetişkin dünyasında çocukların yeteneklerini, hayal güçlerini ve fikirlerini görmezden geldiğimizi, gezegenimize ait sorunları onlarla birlikte çözebileceğimizi, belki de çocukların yetişkinlere rehberlik etmesi gerektiğini fark ettim.

Çocukların Dünyasına Yolculuk yazısı ilk önce Borusan Turuncu üzerinde ortaya çıktı.

Doğumdan sonra hiç hesapta olmayan uykusuzluk yapıştı yakama.

Doğum sonrası eve geldiğimizde, salonda çocuklarla tek başıma kalıp, “Bu çocuklara kim bakacak!” diye ağladığımı çok net hatırlıyorum (lohusa anne tepkisi!). Ama o döneme ait her şey o kadar da net değil. Uykusuzluk hafızanın en büyük düşmanlarından biri çünkü. Bu kadar etkileneceğimi hiç tahmin etmemiştim. Hamileliğimde ikiz bebeklerim olacağını öğrenip, bana kolaylıklar dileyenler, “Vah vah! İşe de hemen dönemezsin, ücretsiz izin alırsın artık” diyenler olmuştu ama kulak asmamıştım. Her şeyim hazırdı çünkü. Bakıcı, anneanne, babaanne, baba, e ben de vardım. 2 çocuğun bakımının üstesinden fazlasıyla gelebilirdik. Kitaplar da okumuştum hem. Az çok farkındayım neler bekliyor beni. Çok abartıyorlar diye düşündüm hep. Ancak doğumdan sonra hiç hesapta olmayan uykusuzluk yapıştı yakama. Peşimi bırakmıyordu bir türlü. Anneanne, babaanne dönüşümlü geliyorlardı yardıma, bakıcıyı gece kaldırmıyorduk, haftada bir gün de izinliydi zaten, baba gündüz mesaiye gidiyor diye geceleri pek ilişmiyorduk… Buna rağmen herkes gözleri yarı kapalı geziyordu evde. Onlar bile bu haldeyken, bebeklerin bakımı için 7 gün 24 saat kesintisiz hizmet veren annenin durumundan bahsetmiyorum, onu artık siz düşünün.

Özellikle gecelerimiz çok zordu. Biri kalkıyor, diğeri yatıyordu. Tüm geceyi tilki uykusunda geçiriyorduk. Biri uyanacak gibi olursa hemen kapıp odanın dışına kaçırmak için. Yoksa ağlama sesinden diğeri de uyanıyordu. Amerikan futbolu koşucusu gibi, uyanmak üzere olanı kapıp koşarak doğru salona… Her zaman sayı da olmuyordu tabii. Bazen yetişemiyorduk ve diğeri de uyanıyordu. O zaman zaten tam şenlik… Ama başarabilirsek, kaçırdığımızı salonda uyutup parmak uçlarında dönüyorduk odaya. Ancak başımızı yastığa koymaya kalmıyordu ki diğeri kıpırdanmasın ve her şey başa dönmesin. Koooş tekrar salona! Gündüzleri de çok farklı değildi. Ayrı odalarda uyutuyorduk ve her birinin başında bir nöbetçi bekliyordu. Uyanır gibi olurlarsa sallamak için. Yoksa tekrar uyutmak ne mümkün.

UYKUSUZLUK MEĞER KADER DEĞİLMİŞ

Uykusuzluk kader dedim en son. Bu da bir adım, bunu da aşacağız. Kafamı kurcalayan ne zaman biteceğiydi. En fazla ne kadar sürebilir diye düşünürken 4 yaşında çocuğunu ayağında sallayan anneler olduğunu öğrendim ve az kalsın düşüp bayılacaktım. Derken bir gün bir kurtarıcı çıkageldi. Annemin arkadaşı Cavidan Teyze. Bana, “Burcu kızım ne yapıyorsun böyle, sallayarak çocuk uyutulur mu hiç?” diye sordu. “Bizim Cansu çocukları odaya koyup çıkıyor, çocuklar da kendi başlarına uyuyorlar” dedi. Artık uykusuzluk iyice başıma vurdu, halüsinasyon görmeye başladım diye düşündüm. Ya da Cansu’nun çocukları yirmili yaşlarda falan olmalıydı. Meşhur Cansu’yla tanıştım sonra. O da beni uyku eğitimiyle tanıştırdı. Duyduklarımın tamamen doğru olduğunu, çocuklarının birinin 1, diğerinin 4 yaşında olduğunu söyledi. Ama ikiz değiller işte diye geçirdim içimden. Sonra iki arkadaşının ikizleri olduğunu ve aynı şekilde onların da uyku eğitimi ile hem aynı odada, hem kendi kendilerine hem de gece boyu kesintisiz, hiç uyanmadan uyuduklarını söyledi. El sallamak için kamera aradım. Bana mümkün değil gibi geliyordu. Sonra ne kaybederim denesem diye düşündüm, zaten çaresiz durumdayım, daha kötü ne olabilirdi ki?

İşe dönmeme 1 ay kalmıştı. Acaba işe yarayacak mıydı bu uyku eğitimi? Yoksa ücretsiz izin mi alacaktım? Ne kadar alacaktım? Başlamak, inanmak, kararlı olmak çok önemli. Önce kendimi motive ettim, başaracağıma önce kendim inandım, o gücü kendimde buldum. Sonra tüm ekibi topladım. Yani çocuklara kimler bakıyorsa. Daha önce de belirttiğim gibi, evde küçük bir çocuk bakım şirketi gibiydik! Anneanneden, dedeye, babaya, bakıcıya o tarihi konuşmayı yaptım:

“Bu zorlu bir yol, bebeklerin bunca ay alıştıkları düzeni değiştireceğiz ve onlara yeni bir şey öğreteceğiz. Değişime direnç olacak, bunu da ancak ağlayarak gösterebilecekler. Bu ağlamanın sebebi canlarının yanması değil yani. Az da olsa bir süre buna katlanmamız gerekecek. Ancak eğitimi tamamladığımızda, kendi kendilerine uyumayı öğrendiklerinde, her şey bambaşka olacak. Onlar artık sallanmayacak, uykusuzluk çekip bir yerlerde uyuyakalmayacak, biz de tüm zamanımızı onları uyutmaya harcamayacak ve artık kendimize vakit ayırabileceğiz. Sizden bu konuda anlayış ve destek bekliyorum. Eğer sonuna kadar destek olacağınıza söz verirseniz, bu yola çıkacağız.”

İlk başta verdikleri sözle ve değişime inançlarıyla 21 gün sonunda başardık. Bu uzun yolculukta yanımda olmasalardı, inanmasalardı, bu asla mümkün olmazdı.

Evde tam anlamıyla bir değişim yönetimi uygulaması yaptık.

Aynı şirketlerdeki değişim yönetimi gibi! Evde tam anlamıyla bir değişim yönetimi uygulaması yaptık. Veeee mutlu son! İkisi de aynı odada, kendi kendilerine, gece boyunca deliksiz bir şekilde uyumayı öğrendiler. Artık uyumak için bize veya herhangi başka bir desteğe ihtiyaçları yoktu. İtiraf edeyim, ilk bir hafta boşlukta hissettik kendimizi ve onları uyurken çok özledik. Alışmışız, 7/24 birlikte olunca. İlk akşam odaya girdiğimde, artık beşiklerinde değil de kendi odalarında uyudukları için, bir hüzün çöktü üzerime. “Büyüdüler” diye derin bir iç çektim. Tabii bir kahkaha geldi babadan peşi sıra. Henüz 5,5 aylık oldukları için olsa gerek. Ama ben yıllar sonra gelmeyi hayal ettiğim yerdeydim.

EVDE DEĞİŞİM YÖNETİMİ

Her şey zamanlı, planlı olmuştu. Ne zaman kalkıyorlar, ne kadar uyanıklık süreleri var, ne zaman gündüz uykuları olacak, ne zaman akşam uykuları olacak, hepsi belliydi artık. Belirsizlikleri kimse sevmez, bu his bebeklikten başlar. Bebeklerdeki huzursuzluk, belirsizlik kaynaklı sürekli bir tedirginlik, “peki şimdi ne olacak?” sorusuna aranan bir yanıt aslında. Bu eğitim sayesinde, onlar da ne zaman ne yapacaklarını bildiklerinden tamamen huzurla doldular. Uyanık oldukları zamanlarda çok daha neşeli olmaya başladılar. Farkındalık düzeyleri de inanılmaz bir ivmeyle artmaya başladı.

İznim bittiğinde işe başladım.  Aklım evde kalmıyordu. Her şey yoluna girmişti. Onları işteyken izlemek için kurduğumuz kameraya daha bakmadan, zaten ne yaptıklarını saate bakarak tahmin edebiliyordum. Şu an yemek yiyorlar, şu an uyuyorlar, şu an oynuyorlar. Harika bir düzen oturtmuştuk. Baba spora tekrar başladı, biliyordu ki akşam 8:00 olmadan bebişler zaten uyuyacak. Anneanne ve babaanne dizilerine geri döndüler, bakıcımız da ne zaman ailesiyle konuşacak, ne zaman evin diğer işlerine zaman ayıracak biliyordu. O da kendi düzenini oturtmuştu. Evdeki herkes, bebeklerle birlikte, tüm gece huzurla uyuyordu artık. Bebişler mutlu ve keyifliydi. Zihinleri, bedenleri dinlenmiş bir şekilde uyanıyorlardı. Biz ise onlarla zevkle oynamak ve onlara yeni şeyler öğretmek üzere dinlenmiş olarak güne başlıyorduk.

Uyku beynin, bedenin dinlenmesi için bebeklerden yetişkinlere kadar herkesin ihtiyacı.

Uyku beynin, bedenin dinlenmesi için bebeklerden yetişkinlere kadar herkesin ihtiyacı. Bebeğinize tıpkı yemek yemeyi, yürümeyi, bisiklete binmeyi öğrettiğiniz gibi kendi kendine uyumasını da öğretebilirsiniz. Böylece hem kendi yaşam kalitenizi arttırıp, hayattan daha fazla keyif alabilir hem de bebeğinizin ihtiyacı olan uykuyu almasını sağlayıp, akşam saatlerinde daha fazla salgılanan büyüme hormonundan faydalanmasını sağlayabilirsiniz. Uyku saatlerinin düzenli olması sayesinde büyüme hormonları da düzenli salgılanacaktır. “Uyusun da büyüsün” tesadüfen söylenmiş bir söz değildir.

Tabii yalnızca büyümesi için değil, bebeğinizin keyifli bir gün geçirip, öğrenme sürecinin hızlanması için de uyku çok önemli. Beyin uyku ile beslenir. Uykusuz olduğunuz günleri bir düşünün. Nasıl yorgun, halsiz olduğunuzu, canınızın ne kadar sıkkın olduğunu gözünüzde canlandırın. Şimdi de aynı duyguları bebeğinizin de yaşadığını düşünün. Uykusunu alamadığında iştahsızlığı olabilir, huysuzluk edebilir, oyun oynamaktan keyif almayabilir. Uyku sorununuzu çözmek sizin elinizde, kararlılık ve istekle bunu başarabilirsiniz. Tabii değişim kolay değil. Tıpkı iş yerinizde zaman zaman yaptığınız gibi evde de bu değişimi iyi yönetmeniz gerekiyor. Ekibinizi bu değişime inandırıp, onlara liderlik ederek zafere ulaşabilirsiniz. Yeterince sabrederseniz, biraz sancılı olsa da, zafer sizin olacaktır.

Çalışan Annenin Uyumayan Bebeklerle İmtihanı yazısı ilk önce Borusan Turuncu üzerinde ortaya çıktı.

Kızlarım Zeynep ve Esra 24 ve 22 yaşında. İkisi de kocaman kalpli, pozitif enerjili ve sorumluluk sahibi genç kız oldular. Belki de karakter farkından dolayı çocukluklarında biraz fazla didiştiler ama bizi hep mutlu ettiler. İyi okullarda başarıyla okudular, bence dünya insanı olmak için iyi adımlar attılar ve en önemlisi mutlu olabilmeyi başardılar. Şimdi hayatlarının bir sonraki dönemine hazırlanıyorlar. Şansları ve yolları açık olsun.

İki kız çocuğu babası olarak çocuklarımın geleceğine dair umutlarım ve korkularımın dünyaya bakış açımı şekillendirdiğini görüyorum. Sanıyorum ki baba olmak bir erkeği değiştiren en etkili güç. Bir anda öncelikleriniz değişiyor, omuzlarınızda çok daha büyük bir sorumluluk hissediyorsunuz. Çünkü çocuk büyütmek çok ciddi bir iş. Hatta hayatta gerçekleştirdiğiniz en önemli ve en anlamlı iş!

Dünyanın koşulları değişirken, anne-baba olarak ev içerisindeki rollerimiz ve dinamikler de yavaş yavaş değişiyor, en azından sorgulanır hale geliyor.  Üstelik kız çocuklarınız varsa, kendi kafanızdaki önyargıları ve cinsiyet kalıplarını, gelecekten beklentilerinizi daha da derinden sorgulamaya başlıyorsunuz. Kafanızda babalığa ve genel anlamda ebeveynliğe dair yüksek ideallerle başladığınız bu yolculuk, bir anda acaba iyi mi yapıyorum yoksa kötü mü türünden binbir düşünce içerisinde bocaladığınız; bildiğiniz, gördüğünüz, öğrendiğiniz her şeyi yeniden tanımlamaya başladığınız bir sürece dönüşüveriyor.

Ve gerçek olan bir şey var ki çoğu zaman ideallerle gerçekler birbiriyle örtüşmüyor. Her şeyi deneme yanılma yoluyla, hatalar yaparak, yalpayarak öğreniyorsunuz. Sadece siz çocuk yetiştirmiyorsunuz, çocuklarınız da sizi yetiştiriyor. Sadece siz çocuklarınıza öğretmiyorsunuz, siz de çocuğunuzdan çok şey öğreniyorsunuz.

Çeşitli kuşaklara bakacak olursak, çocuk yetiştirme konusunda muazzam farklılıklar görüyoruz. Kendi anne ve babam, ben baba olduktan sonra kızlarımı yetiştirme biçimim ve yeni jenerasyon ebeveynlerin norm ve değerleri arasında uçurum olsa da ortak olan bir şey var: Hepimiz çocuklarımızın mutlu ve kendine güvenen, başarılı bireyler olmasını istiyoruz.

Çocuklarımızı dersanelere gönderiyor, özel dersler aldırıyor, kurslardan kurslara taşıyoruz. “Başarma” baskısını daha çok küçük yaşlardan çocukların omuzlarına yüklüyoruz. Anneler, toplumsal beklentiler doğrultusunda her şeyi yapabilen “süper anne olma” baskısını yaşarken, babalar ise daha çok ev ekonomisinin sorumluluğunu üstlenen figürler olarak birebir çocuklarıyla ilgilenmekten yoksun kalıyor.

Akışına bırakmaktan ve çocuklarımızla beraber büyümenin hazzını yaşamaktan ziyade, ebeveynliği stresli ve yorucu bir şeye dönüştürüyoruz. Aslında mutlu ve kendine güvenen çocuklar yetiştirmenin bir formülü, bir yol haritası yok diye düşünüyorum. Hayatta “başarılı” olarak kabul ettiğimiz kişilere baktığımızda da hepsinin çok çeşitli yerlerden, çeşitli ailelerden geldiklerini, çeşitli deneyimlerden geçtiklerini görüyoruz. Toplum olarak çocuklarımız için arzuladığımız geleceği yaratmanın yolunun aslında çok temel değerleri aşılayabilmekten geçtiğine inanıyorum: Dürüst, sorumluluk sahibi, ne istediğini bilen, azimli ve sevgiye değer veren bireyler yetiştirmekten.

O yüzden kuralları bir kenara bırakıp, baba olmanın, aile olmanın, çocuğunuzla beraber büyümenin, onlarla olabildiğince kaliteli vakit geçirmenin keyfini çıkarın.

Babalar Günümüz kutlu olsun!

Babalığı Yeniden Tanımlamak yazısı ilk önce Borusan Turuncu üzerinde ortaya çıktı.